হিমালয়ৰ বয়নগাথা: ছিকিমৰ পৰম্পৰাগত লেপচা থাৰা, পাংদেন আৰু ভূটীয়া কাৰ্পেটৰ সাধু
Read this in – English / हिन्दी /বাংলা
কাঞ্চনজংঘাৰ বৰফাবৃত শৃংগ, ছাংকু লেকৰ নীলা পানী আৰু মায়াবী কুঁৱলী— ছিকিম বুলি ক’লেই এই ৰূপ আমাৰ চকুত ভাঁহি উঠে। কিন্তু এই পাহাৰীয়া জনপদৰ সংস্কৃতিৰ ইয়াতে লুকাই আছে এক অদ্ভুত ধুনীয়া বস্ত্ৰশিল্পৰ ইতিহাস। আজ Vunavya-ৰ এই বিশেষ মাষ্টাৰ ব্লগত আমি আলোচনা কৰিম ছিকিমৰ ৩টা আটাইতকৈ বিখ্যাত টেক্সটাইল হেৰিটেজ— লেপচা থাৰা (Lepcha Thara), পাংদেন (Pangden) আৰু ভূটীয়া কাৰ্পেট বয়নৰ ঐতিহ্যৰ বিষয়ে।
১: লেপচা থাৰা (Lepcha Thara) — জ্যামিতিক নক্সাৰ যাদু
লেপচা সম্প্ৰদায়ৰ নিজস্ব পৰম্পৰাগত হাতে বোৱা কাপোৰক কোৱা হয় ‘থাৰা’ (Thara)। ই মূলত বেকষ্ট্ৰেপ লুম বা কঁকালত বন্ধা তাঁতশালত বোৱা হয়।
- বয়ন আৰু মটিফ: লেপচা থাৰাৰ মূল সৌন্দৰ্য হ’ল ইয়াৰ জটিল জ্যামিতিক নক্সা। সূতাৰ নিখুঁত টানাপোৰেনত কাপোৰৰ বুকুত ত্ৰিভুজ, চৌকো আৰু ঠিয় লাইনৰ এক অপূৰ্ব মিলন ঘটা হয়।
২: পাংদেন (Pangden) — বিবাহিত মহিলাৰ ৰঙীন পৰিচয়
আপুনি যদি ছিকিমৰ ভূটীয়া বা তিব্বতী সংস্কৃতিৰ মহিলাসকলক দেখে, তেন্তে তেওঁলোকৰ পোছাকৰ সন্মুখত এটা উজ্জ্বল ৰঙীন ডৰাকটা কাপোৰৰ টুকুৰা নিশ্চয় দেখিব। ইয়াকে কোৱা হয় ‘পাংদেন’ (Pangden)।
- সাংস্কৃতিক তাৎপৰ্য: পাংদেন হ’ল এবিध পৰম্পৰাগত উণৰ দ্বাৰা তৈয়াৰী এপ্ৰন। ভূটীয়া সংস্কৃতিত কোনো মহিলা বিবাহ বন্ধনত আৱদ্ধ হোৱাৰ পিছতহে এই পাংদেন পিন্ধাৰ অধিকাৰ পায়। ই তেওঁলোকৰ বৈবাহিক জীৱনৰ শুভ প্ৰতীক।
- ৰঙৰ বিন্যাস: ইয়াৰ মূল আকৰ্ষণ হ’ল পথালি ৰঙীন ষ্ট্ৰাইপ (Horizontal Stripes)। গাঢ় ৰঙা, নীলা, হালধীয়া, সেউজীয়া ৰঙৰ উণৰ সূতাৰে ইয়াক বোৱা হয়।
৩: ভূটীয়া টেক্সটাইল আৰু পৰম্পৰাগত কাৰ্পেট বয়ন
ছিকিমৰ তীব্ৰ ঠাণ্ডাক জয় কৰিবৰ বাবে ভূটীয়া সম্প্ৰদায়ৰ মানুহ উণৰ কামত অত্যন্ত পাৰদৰ্শী। তেওঁলোকৰ হাতেৰে তৈয়াৰী উণৰ কাৰ্পেট বিশ্ববিখ্যাত।
- ড্ৰেগন আৰু পদ্ম মটিফ: বৌদ্ধ দৰ্শনৰ পৰা অনুপ্ৰাণিত হৈ কাৰ্পেটৰ বুকুত তিব্বতী ড্ৰেগন (Mystical Dragon), পদুম ফুল (Lotus) আৰু মেঘৰ মটিফ ফুটাই তোলা হয়।
উপসংহাৰ
ছিকিমৰ প্ৰতিখন কাপোৰ একো একোটা জীৱন্ত ঐতিহ্য। এই পৰিৱেশ অনুকূল আৰু বহনক্ষম পাহাৰীয়া ঐতিহ্যক বিশ্বৰ দৰবাৰত প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ Vunavya সদায় গৌৰৱেৰে দায়বদ্ধ।